vannghecuocsong

http://vannghecuocsong.com


Thế giới hôm nay: 09/09/2019

Tổng thống Donald Trump đã hủy các cuộc đàm phán hòa bình bí mật với Taliban tại Trại David, vốn theo lịch sẽ diễn ra vào ngày hôm qua. Ông Trump cáo buộc nhóm phiến quân Afghanistan cố gắng sử dụng “lợi thế giả” sau khi họ nhận trách nhiệm về một vụ đánh bom gần đây
Thế giới hôm nay: 09/09/2019

Thế giới hôm nay: 09/09/2019

Print Friendly, PDF & Email

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Tổng thống Donald Trump đã hủy các cuộc đàm phán hòa bình bí mật với Taliban tại Trại David, vốn theo lịch sẽ diễn ra vào ngày hôm qua. Ông Trump cáo buộc nhóm phiến quân Afghanistan cố gắng sử dụng “lợi thế giả” sau khi họ nhận trách nhiệm về một vụ đánh bom gần đây khiến 12 người thiệt mạng, bao gồm một lính Mỹ. Ông Trump cũng dự kiến gặp Ashraf Ghani, tổng thống Afghanistan.

Amber Rudd đã rút khỏi chính phủ của ông Boris Johnson. Quốc vụ khanh phụ trách việc làm và lương hưu cho biết thủ tướng đã không làm việc nghiêm túc nhằm đảm bảo một thỏa thuận Brexit và chỉ trích việc ông thanh trừng các nghị sĩ Bảo thủ chống đối. Tuần trước, em trai Thủ tướng cũng đã từ chức Quốc vụ khanh phụ trách mảng đại học. Trong khi đó, chính phủ cho biết họ sẽ “thách thức đến giới hạn cuối cùng” bất kỳ đạo luật nào yêu cầu họ phải gia hạn Brexit.

Vua Salman của Ả Rập Saudi đã đưa một trong các con trai của mình lên làm Bộ trưởng năng lượng mới của đất nước. Khalid al-Falih, người trước đây giữ vị trí này, dường như đã bị trừng phạt vì giá dầu thấp liên tục, không đủ cao để vương quốc cân bằng ngân sách. Hoàng tử Abdulaziz bin Salman sẽ là thành viên hoàng gia đầu tiên giữ chức vụ này.

Joichi Ito, người đứng đầu MIT’s Media Lab (một viện nghiên cứu của Học viện Công nghệ Massachusetts MIT), đã từ chức sau những tiết lộ về các giao dịch với Jeffrey Epstein, một nhà tài chính đã tự sát vào tháng trước trong khi đang chờ xét xử vì cáo buộc buôn người phục vụ các hoạt động tình dục. Ông Ito được cho là đã cố gắng che giấu khoản quyên góp 1,7 triệu đô la cho trung tâm học thuật này. Hiệu trưởng MIT cho biết việc nhận khoản tiền này là một “sai lầm trong việc đánh giá”.

Tình trạng bất ổn ở Hồng Kông bước vào tuần thứ 14 khi cảnh sát và người biểu tình đụng độ quanh Vịnh Causeway. Động thái rút bỏ dự luật dẫn độ gây tranh cãi, vốn là nguyên nhân ban đầu gây nên bất ổn, đã không xoa dịu được người biểu tình. Số người xuống đường đòi các quyền dân chủ lớn hơn, trong khi một số người hát Quốc ca Hoa Kỳ và kêu gọi Donald Trump giúp đỡ.

Xuất khẩu của Trung Quốc đã giảm 1% trong tháng 8 so với năm ngoái, trong bối cảnh cuộc thương chiến giữa nước này với Mỹ tiếp tục gay gắt. Hầu hết các nhà phân tích đều đã dự đoán xuất khẩu của Trung Quốc sẽ tăng. Trong khi đó, nhập khẩu vào Trung Quốc giảm 5,6%. Mức thuế 15% mới nhất của Mỹ đối với nhiều hàng hóa Trung Quốc đã có hiệu lực vào tuần trước; và mức thuế đáp trả của Trung Quốc sẽ theo sau.

Ukraine và Nga đã trao đổi hàng chục tù nhân trong nỗ lực khởi đầu một mối quan hệ tốt hơn. Cuộc xung đột ở miền đông Ukraine giữa quân đội Ukraine và phe ly khai do Nga hậu thuẫn đã giết chết 13.000 người trong 5 năm qua. Đặc biệt, một trong những người được thả là các nghi can có liên quan đến vụ bắn hạ chiếc máy bay của hãng Malaysian Airlines.

TIÊU ĐIỂM

Cuộc chiến kì lạ của Boris Johnson

Chính phủ của ông Boris Johnson vừa vụn vỡ vừa dẫn đầu các cuộc thăm dò. Nhưng làm sao có thể như vậy được? Tuần trước, thủ tướng đã mất quyền kiểm soát chính sách Brexit vào tay Quốc hội, vốn đã thông qua dự luật buộc ông phải yêu cầu trì hoãn Brexit được dự định vào ngày 31 tháng 10. Dự luật này sẽ có hiệu lực vào hôm nay, mặc dù chính phủ nói rằng họ sẽ tìm cách lách luật. 21 nghị sĩ Bảo thủ đã bị cách chức vì nổi loạn; những người khác sau đó đã từ chức để phản đối, bao gồm hai thành viên chính phủ.

Ông Johnson muốn một cuộc bầu cử sớm nhưng Hạ Viện đã chặn ý tưởng này vào tuần trước và sẽ thực hiện lại điều đó vào hôm nay. Tuy nhiên, bất chấp các thất bại nối tiếp của mình, đảng Bảo thủ vẫn đang dẫn trước Công đảng mười điểm. Điều đó một phần là bởi lãnh đạo Jeremy Corbyn của Công đảng đã không đáp ứng được kì vọng của cử tri. Nhưng các cuộc đấu tranh của Johnson có lẽ đang củng cố thông điệp cốt yếu của ông dành cho cử tri: chỉ có ông sẽ đứng lên vì một Brexit không bị xáo trộn và đúng hẹn, chống lại giới tinh hoa sẵn sàng làm bất cứ điều gì để hủy hoại nó.

Đề cử các ủy viên Ủy ban Châu Âu

Ursula von der Leyen trở thành chủ tịch của Ủy ban châu Âu chỉ bởi vì các nhà lãnh đạo quốc gia không thể tìm ra một lựa chọn khác. Do đó, vào hôm nay và ngày mai, khi mà cựu bộ trưởng quốc phòng trung dung người Đức này đề cử 26 ủy viên Ủy ban Châu Âu, một số có thể nghi ngờ thẩm quyền của bà. Bà von der Leyen sẽ chính thức nắm quyền điều hành EU từ ngày 1 tháng 11, khi nước Anh vừa rời khỏi khối. Trong bối cảnh một cuộc suy thoái kinh tế, tranh chấp về ngân sách EU và các mối đe dọa của Mỹ đối với thương mại, bà sẽ phải đối mặt với một khởi đầu khó khăn.

Tuy nhiên, bà von der Leyen có những kế hoạch lớn. Bà đã nhấn mạnh việc có nhiều ủy viên nữ hơn. Bà muốn trao cho các phó chủ tịch thẩm quyền lớn hơn về các vấn đề như biến đổi khí hậu và nền kinh tế kỹ thuật số. Bà dự định sẽ ký “luật xanh mới” và đề ra các biện pháp bảo vệ lương tối thiểu, bên cạnh những chính sách khác. Song, đây là EU, do đó nhiệm kỳ của bà có lẽ sẽ được xác định rõ nhất qua cách bà phản ứng với những khủng hoảng bất ngờ.

Một quyển sách mới về vụ án của Harvey Weistein

Một cuốn sách rất được mong đợi, bị cản trở gắt gao sẽ lên kệ trong tuần này; cuốn sách được viết bởi hai phóng viên của New York Times, những người đã đưa Harvey Weinstein ra ánh sáng hồi năm 2017. Nó hứa hẹn sẽ là một cuốn sách “đầy những khám phá mới,” những từ ngữ sẽ khiến nhà sản xuất phim và các cộng sự của ông lo lắng. “She Said” ra mắt ngay sau “Untouchable,” một bộ phim tài liệu được phát sóng cách đây một tuần kể về các cáo buộc lạm dụng tình dục và quyền lực của ông Weinstein. (Ông phủ nhận tất cả các cáo buộc hình sự hay hãm hiếp).

Ông Weinstein, người phải đối mặt với một số vụ kiện dân sự cũng như các cáo buộc hình sự, bao gồm cưỡng hiếp và tấn công tình dục, gần đây đã yêu cầu đưa vụ xét xử của ông ra một tòa án bên ngoài thành phố New York. Ông tuyên bố bất kỳ bồi thẩm đoàn nào từ New York cũng sẽ bị tác động bởi khối lượng phủ sóng truyền thông tiêu cực. Phiên tòa bị trì hoãn nhiều lần của ông giờ đây sẽ bắt đầu vào tháng 1 năm 2020. Ông Weinstein chắc chắn sẽ phàn nàn rằng “She Said” làm tổn hại đến cơ hội được điều trần công bằng của ông.

Sốt rét vẫn còn dai dẳng ở hạ Sahara

Bệnh này đã tồn tại hơn 3.500 năm. Tuy nhiên, Tổ chức Y tế Thế giới cho biết họ quyết tâm xóa sổ “mọi ký sinh trùng sốt rét trên bề mặt hành tinh.” Để thực hiện điều ấy, theo một báo cáo mới của WHO, tổ chức này phải tập trung nỗ lực vào khu vực hạ Sahara của châu Phi, nơi gánh chịu thiệt hại nặng nề nhất của căn bệnh. Khu vực này, bị bỏ ngoài chương trình loại trừ sốt rét toàn cầu đầu tiên từ năm 1955 đến 1969, hiện là nguồn gốc của hơn 90% trong số 400.000 ca tử vong mỗi năm.

Các tác giả (của bản báo cáo) cảnh báo rằng chỉ dựa vào các biện pháp phòng ngừa hiện có, chẳng hạn như dùng thuốc diệt côn trùng, vắc-xin và xét nghiệm chẩn đoán nhanh, thì vẫn sẽ có “trên 11 triệu ca sốt rét ở châu Phi vào năm 2050.” Song không phải là không có cách nào. Các nhà khoa học ở Kenya đã thực hiện thành công thử nghiệm trên người đối với các loại thuốc chống sốt rét làm cho máu người trở nên độc hại với muỗi. Phương pháp điều trị này có thể sẽ được áp dụng cho công chúng trong vòng hai năm tới.

Số ca nhiễm sốt rét ở một số nước châu Phi.

Các phi công của British Airways đình công

Vào tháng 2, IAG, chủ sở hữu BA, đã công bố lợi nhuận kỷ lục 3,2 tỷ euro (3,5 tỷ đô la Mỹ). Nhưng kể từ đó hãng hàng không của Anh đã bị bao vây bởi dư luận xấu. Hồi tháng 7, họ bị nhà chức trách phạt 183 triệu euro (229 triệu đô la) vì để tin tặc đánh cắp thông tin thẻ tín dụng của khoảng 500.000 khách hàng. Sau đó vào tháng 8, hệ thống máy tính của họ bị sập, dẫn đến hơn 500 chuyến bay bị hoãn hoặc hủy. Hôm nay, mùa hè của những rắc rối sẽ tiếp diễn khi hơn 4.000 phi công của họ tiến hành đình công hai ngày, có thể buộc hãng phải hủy tới 1.700 chuyến bay.

Tuy nhiên, CEO của hãng, ông Alex Cruz, vẫn không có động tĩnh gì. Mặc dù việc tăng lương cho các phi công sẽ chỉ tốn 50 triệu bảng mỗi năm, nhưng ông lo ngại các công đoàn khác đại diện cho phi hành đoàn và nhân viên mặt đất rồi sẽ theo chân các phi công. Với việc lợi nhuận của các hãng hàng không châu Âu suy giảm do nhu cầu yếu và cạnh tranh ngày càng tăng, BA phải vạch rõ các giới hạn đối với đòi hỏi của nhân viên. Vì vậy hãy sẵn sàng cho các rắc rối khác nữa.
 

15/09/1972: Việt Nam CH tái chiếm thành cổ Quảng Trị

Print Friendly, PDF & Email

Nguồn: South Vietnamese forces retake Quang Tri City, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1972, lực lượng Việt Nam Cộng Hòa đã tái chiếm thành cổ Quảng Trị sau bốn ngày chiến đấu dữ dội, đồng thời tuyên bố rằng hơn 8.135 lính Bắc Việt đã bị tiêu diệt trong trận đánh.

Lực lượng Bắc Việt đã phát động một cuộc tấn công ồ ạt, được gọi là Chiến dịch Nguyễn Huệ hay “Chiến dịch Phục sinh” vào ngày 31/03, với ba mục tiêu chính là Quảng Trị nằm về phía nam khu vực phi quân sự, Kontum ở Tây Nguyên, và An Lộc, chỉ cách Sài Gòn 60 dặm về phía Bắc.

Cuộc tấn công này sử dụng 14 sư đoàn và 26 trung đoàn riêng biệt, tổng lực lượng hơn 120.000 quân, và được thiết kế nhằm đánh bại Việt Nam Cộng Hòa trong chiến tranh và gây thất bại cho các lực lượng Mỹ còn sót lại (có ít hơn 70.000 quân Mỹ tại Việt Nam vào thời điểm này do chính sách “Việt Nam hóa chiến tranh” của Nixon và kế hoạch rút quân của người Mỹ). Đợt tấn công của Bắc Việt được đặc trưng bằng những trận hợp đồng tác chiến giữa lực lượng tăng thiết giáp và bộ binh, được hỗ trợ bởi pháo binh hạng nặng, dẫn đến một số những trận đánh được coi là dữ dội nhất trong Chiến tranh Việt Nam.

Lực lượng Việt Nam Cộng Hòa và các cố vấn Mỹ của họ, được hỗ trợ bởi máy bay ném bom chiến thuật và máy bay ném bom B-52 của Mỹ, đã có thể cầm cự tại An Lộc và Kontum dù bị áp đảo về quân số. Tuy nhiên, lực lượng tại Quảng Trị đã lung lay dưới sự tấn công của lực lượng cộng sản và nhanh chóng bị áp đảo. Chỉ sau khi Tổng thống Thiệu sa thải chỉ huy của Quân Đoàn I và thay thế ông ta bằng Thiếu tướng Ngô Quang Trưởng, người được cho là một trong những sĩ quan giỏi nhất trong quân đội Nam Việt Nam, thì quân đội Việt Nam Cộng hòa mới có thể ngăn chặn được lực lượng Bắc Việt.

Ông Trưởng đã có những biện pháp để ổn định tình hình và lực lượng Nam Việt Nam đã bắt đầu chiến đấu đáp trả. Sau trận đánh đẫm máu kéo dài bốn tháng rưỡi, trong đó có 977 lính Việt Nam Cộng Hòa thiệt mạng, Trưởng và quân đội của ông đã lấy lại Quảng Trị từ tay Bắc Việt, và giành được một chiến thắng quan trọng. Tổng thống Nixon đã sử dụng điều này làm bằng chứng khẳng định rằng chính sách Việt Nam hóa chiến tranh của ông là có hiệu quả và quân đội Nam Việt Nam đã sẵn sàng để đảm trách cuộc chiến.

Những câu nói nổi tiếng của Lý Quang Diệu

Print Friendly, PDF & Email

_81195609_020914365afp

Nguồn: “In quotes: Lee Kuan Yew“, BBC, 22/03/2015.

Biên dịch: Nguyễn Thế Phương

Lý Quang Diệu là chính khách nổi tiếng đã biến Singapore từ một thành phố cảng nhỏ thành một trung tâm tài chính toàn cầu.

Ông cho rằng người dân nên được uốn nắn bởi chính phủ để thành các quốc gia (hiệu quả) – và ông cũng không hối hận về những chính sách mà mình đã đề ra cho mục tiêu này.

Tách ra khỏi Malaysia

Trích từ một buổi họp báo đầy xúc cảm vào ngày 9 tháng 8 năm 1965, sau khi Malaysia bỏ phiếu trục xuất Singapore:

“Đối với tôi, đây là một thời khắc đau đớn bởi vì trong toàn bộ cuộc đời của tôi…bản thân tôi đã tin tưởng vào sự hợp nhất và thống nhất của cả hai vùng lãnh thổ. Bạn biết đấy, đây là một dân tộc, được nối kết với nhau bởi địa lý, kinh tế, và mối quan hệ anh em. Các bạn không phiền nếu chúng ta dừng lại một chút chứ? [buổi họp báo dừng lại để ông Lee có thể lấy lại sự điềm tĩnh]

[Sau một số đoạn] Không có gì phải lo lắng cả. Nhiều thứ sẽ vẫn tiếp tục hoạt động như bình thường. Nhưng hãy vững vàng, và hãy bình tĩnh. Chúng ta sẽ chứng kiến một nước Singapore đa sắc tộc…Mọi người ai cũng sẽ có chỗ đứng của mình: bình đẳng; ngôn ngữ, văn hoá, tôn giáo.”

Tự do báo chí

Phát biểu trước Đại hội đồng Học viện Báo chí Quốc tế tại Helsinki vào ngày 9 tháng 6 năm 1971:

“Vai trò mà người dân và chính phủ tại những quốc gia non trẻ muốn truyền thông đại chúng đảm nhiệm là gì?…Truyền thông đại chúng giúp trình bày các vấn đề của Singapore một cách đơn giản và rõ ràng, sau đó mô tả làm thế nào người dân có thể giải quyết những vấn đề đó bằng cách ủng hộ cho một số chính sách hay chương trình nhất định. Quan trọng hơn, chúng tôi muốn truyền thông đại chúng phải có khả năng bồi đắp, chứ không phải là bào mòn, các giá trị văn hoá và thái độ xã hội vốn đã được dạy dỗ trong các trường học của mình.

[Sau một vài đoạn] Tự do báo chí, tự do truyền thông, phải nằm dưới các yêu cầu cấp bách khác giúp gia tăng tính liêm chính của Singapore, và phải nằm dưới các mục đính của một chính phủ được dân bầu.”

Vai trò của nhà nước

Phát biểu trong ngày Quốc khánh năm 1986, được trích dẫn bởi Straits Times vào ngày 20 tháng 4 năm 1987:

“Tôi thường xuyên bị chỉ trích vì can thiệp vào đời sống riêng tư của người dân. Vâng, và nếu tôi không làm thế, chúng ta sẽ chẳng có được ngày hôm nay.

Và tôi sẽ nói không một chút hối hận, rằng chúng ta sẽ không ở đây, chúng ta sẽ không đạt được tiến bộ kinh tế, nếu chúng ta không can thiệp vào các vấn đề cá nhân – từ hàng xóm của bạn là ai, bạn sống như thế nào, bạn được phép làm ồn ra sao, khạc nhổ như thế nào, hay bạn đang sử dụng ngôn ngữ gì. Chúng tôi quyết định điều gì là đúng.”

Phương Tây

Phóng vấn với tạp chí Foreign Policy, Số Tháng 3/Tháng 4 năm 1994:

“Tôi nói thật nhé; nếu chúng tôi không lấy những đặc điểm tốt của phương Tây để dẫn đường, có lẽ chúng tôi sẽ không bao giờ thoát ra được tình trạng trì trệ của mình. Chúng tôi có thể sẽ là một nền kinh tế trì trệ với một xã hội trì trệ. Nhưng chúng tôi không tiếp thu tất cả mọi thứ của phương Tây.”

[Trả lời một câu hỏi khác]

“Để tôi đưa cho bạn một ví dụ có thể miêu tả ngắn gọn nhất sự khác biệt giữa Mỹ và Singapore. Nước Mỹ gặp phải vấn đề tồi tệ liên quan tới ma tuý. Làm thế nào họ giải quyết vấn đề đó? Người Mỹ đi khắp thế giới nhằm giúp đỡ những cơ quan phòng chống ma tuý khác ngăn chặn những kẻ buôn ma tuý…Singapore không có lựa chọn đó. Tất cả những gì chúng tôi làm là thông qua một đạo luật nói rằng bất cứ nhân viên hải quan hay cảnh sát nào nhận thấy bất cứ ai tại Singapore có dấu hiệu khả nghi…có thể yêu cầu người đó thử nước tiểu. Nếu kết quả xét nghiệm dương tính với ma tuý, người đó ngay lập tức được đưa đi điều trị. Ở Mỹ nếu làm như vậy sẽ bị coi như vi phạm quyền tự do cá nhân và bạn sẽ bị kiện.”

Đối lập chính trị

Về JB Jeyaretnam, một luật sư và nghị sĩ đối lập ủng hộ tự do hơn nữa nhưng bị làm cho phá sản bởi ông Lý thông qua toà án, trong cuốn Lee Kuan Yew, The Man And His Ideas, 1997:

“Nếu bạn là một kẻ gây phiền phức…chúng tôi có nghĩa vụ chính trị là phải huỷ diệt bạn. Nhớ lấy điều đó. Chừng nào mà JB Jeyaretnam còn cố chấp với những quan điểm của mình – vốn hoàn toàn mang tính chất phá hoại – thì chúng tôi sẽ hạ bệ ông ta. Tất cả mọi người đều biết rằng tôi sở hữu một cái rìu nhỏ trong túi, và nó rất sắc. Bạn tấn công tôi, tôi sử dụng cái rìu của mình, và chúng ta gặp nhau trong một cái ngõ cụt không lối thoát.”

Hình mẫu Singapore

Bài phỏng vấn với New York Times, 29 tháng 8 năm 2007:

“Chúng tôi biết rằng nếu chúng tôi giống như các nước láng giềng của mình, chúng tôi sẽ chết. Bởi vì chúng tôi chẳng có gì khác nếu so với họ để mà mời gọi. Vì thế chúng tôi phải tạo ra cái gì đó khác biệt và tốt hơn cái mà họ đang có. Đó chính là tính liêm khiết, là sự hiệu quả, là chế độ đãi ngộ nhân tài. Và lựa chọn này thực sự hiệu quả.

Chúng tôi là người thực dụng…Cái này có hiệu quả không? Cứ thử và nếu nó hiệu quả, tốt thôi, cứ tiếp tục. Còn không, vứt nó qua một bên, thử cái khác. Chúng tôi không bị dính chặt với bất cứ một hệ tư tưởng nào cả.”

Các thách thức trong tương lai

Bài phỏng vấn với New York Times, 13 tháng 9 năm 2010:

“Điều hối tiếc của tôi là công trình nguy nga vĩ đại hiện tại chỉ được xây dựng trên một nền móng quá hẹp, vì thế tôi phải dặn dò thế hệ mai sau, đừng xem những gì được xây dựng nên là điều hiển nhiên, là thứ có sẵn.

Nếu bạn quên rằng đây chỉ là một hòn đảo nhỏ nơi mà chúng ta xây dựng nên một toà tháp cao 100 tầng, và có thể lên đến 150 tầng nếu bạn đủ thông thái. Nhưng nếu bạn tin rằng điều này là vĩnh cửu, thì toà tháp sẽ sụp đổ và bạn sẽ không thể nào có được cơ hội thứ hai.”

Di sản của ông Lý

Bài phỏng vấn với New York Times, 13 tháng 9 năm 2010:

“Phán quyết cuối cùng sẽ không phải là nằm trong cáo phó của tôi. Phán quyết cuối cùng là khi các nghiên cứu sinh tiến sĩ đào xới kho lưu trữ, đọc những bài báo cũ về tôi, đánh giá những gì kẻ thù của tôi nói, sang lọc bằng chứng và tìm ra sự thật.

Tôi không khẳng định rằng mọi việc mình làm đều đúng, nhưng mọi thứ mà tôi làm là vì một mục đích đáng trân trọng.”

P/vtheo Nghiên cứu Quốc tế

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây